--> وڵات ئاوه‌دان بێت

 

WelaT....وڵات

وڵات ئاوه‌دان بێت

کاوه‌ ئه‌مین

ئه‌رشیڤ

Links
کوردی
کوردستان ئۆنلاین
کوردستان ڕاپۆرت
گونده‌که‌م نۆرک
گه‌لی کوردستان
کوردستان نیوز
وێنه‌کانی کۆمار
کوردستانی نوێ
هه‌ولێر پۆست
جه‌ماوه‌ر نیوز
ئازادیا وڵات
کوردستانان
جودی نویز
ڕۆژی وڵات
ڕێنێسانس
پوک مێدیا
کڵاوڕۆژنه‌
ک. پۆست
ده‌نگه‌کان
هاوڵاتی
په‌رتووک‌
په‌یامنێر
نێت کورد
به‌درخان‌
هه‌ڵوێست
ڕوانگه‌
ڕۆژهه‌ڵات
جه‌ماوه‌ر
ڕۆژنامه‌
چاودێر
ستاندار
ئاسۆ
ک.نێت
ڕووداو
شه‌قام
هه‌تاو
خه‌بات
گوڵان
ڕامان
ئاوێنه‌
ئه‌مرۆ‌
لێداوان‌
بۆکان‌
سبه‌ی
هه‌واڵ
ئاران
لڤین
میدیا
زه‌نگ
نه‌وا
وڵات
خاک
چاک
نووسه‌ران

مه‌سعود محمه‌د
جه‌مال نه‌به‌ز
شێرزاد حه‌سه‌ن
هاوڕێ باخه‌وان
سایته‌ کوردییه‌کان


Koord
لینکی په‌روه‌رده‌ و خوێندن


فێرگه‌ی کوردی
کۆڕی زانیاری
کوردیپێدیا
ته‌ڤگه‌ری زمان
فێربوونی زمان‌
زمانی کوردی ‌
زمانی دایک
وێنه‌و ده‌نگ
په‌پووله‌
گه‌شه‌
لینکی سوێدی

Swedish

Dagensnehter
kurdistannytt
Claes Nordmark
Aftonbladet
Språkrådet
Expressen
Riksdagen
Rexnet
Dayik
Jnienazad
Sverige
Tempus
rojev
Komar
Beyan
Svd
لینکی عه‌ره‌بی

Asharqalawsat
Al-kurdya
Al-hayat
Rezgar
لینکی ئینگلیزی

Washingtonpost
Kurdishmedia
Turkish Daily
Kurdishinfo
Save Rojtv
Al-jazerra
the nation
Asiatimes
Anatolian
Rastibini
Chomsky
Dozame
Vladimir
Reuters
News
Iran
BBC
{tv&radio}
Sr
Svt
Tv4
Metv
Roj tv
Kurdsat
Dengyi mez.
Kurdistan tv
Dengyi emrika
Englizi-kurdyi

کاوه‌ ئه‌مین

kawe35@hotmail.com

*****

10 juli 2009

Witerek leser helbjardin:
Kawe Emin


ä ä ä
08 juli 2009

Witar leser Helbjardin le Rojnamyi Rudaw:
http://www.rudaw.net/newspapers/rudaw/2009/63/15.pdf


ä ä ä

Gftogoyi Rojnameyi Alayi Azadi legel Kawe Emin


ä ä ä
08 juni 2009


دیمانیه‌ک له‌گه‌ڵ دوکتۆر هێلێنا سڤانته‌سۆن، سه‌رۆکی پێشووی کۆمه‌ڵه‌ی منداڵپارێزانی سوێد

هه‌ڤپه‌یڤین: کاوه‌ ئه‌مین


بۆ بینینی دیمانه‌که‌ سه‌ردانی ڕۆژنامه‌ی (ڕووداو) بکه‌:



ä ä ä


لیستی هیوا، دیموکراتی و هه‌ڵبژاردن


کاوه‌ ئه‌مین

له‌ وڵاتانی دیموکراتیدا، هه‌ڵبژاردن واته‌ ڕێزگرتن له‌ ده‌نگی خه‌ڵک و ڕێزگرتن له‌وانه‌ی که‌ خۆیان کاندید ده‌که‌ن، جا چه‌پ، دیموکرات، ئاینی و ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر ڕاسیستیش (نه‌ژادپه‌رست) بن. له‌ وڵاتێکی وه‌کو سوێد، ته‌نانه‌ت نه‌ژادپه‌رسته‌کانیش مافی خۆ کاندیدکردنیان هه‌یه‌ و ڕێز له‌و ده‌نگانه‌ ده‌گیرێت که‌ پێیان ده‌درێت، واته‌ هه‌ڵبژاردن ته‌نها شانۆگه‌رییه‌ک نییه‌ وه‌ک له‌ وڵاته‌ دیکتاتۆره‌کاندا باوه‌. ئه‌گه‌رچی من باشووری کوردستان وه‌کو وڵاتێکی دیکتاتۆری نابینم به‌ڵام ده‌سته‌ڵاتی سیاسی و دادوه‌ری به‌ که‌یفی پاره‌داران و سه‌رمایه‌دارانی حیزبی و ته‌نانه‌ت هه‌ندێک جار به‌که‌یفی وڵاتانی داگیرکه‌ریش هه‌ڵسووکه‌وت ده‌که‌ن. ڕێگاکرتن له‌ لیستی هیوا که‌ لیستێکی سه‌ربه‌خۆیه‌ به‌بێ ئه‌ملاو ولا له‌سه‌ر داخوازی ده‌وڵه‌تی داگیرکه‌ری تورک بووه‌ و بۆ ختوکه‌دانی جه‌نراڵه‌کانی تورک ئه‌و کاره‌ کراوه‌. سه‌یره‌که‌ له‌وه‌دایه‌ که‌ لیستی هیوا به‌ بیانووی ئه‌وه‌ی که‌ نزیکن له‌ پارتی کرێکارانی کوردستانه‌وه‌ ڕێگایان پێ نادرێت به‌شداری له‌ هه‌ڵبژاردندا بکه‌ن، به‌ڵام له‌ وڵاتێکی وه‌کو تورکیادا که هه‌موو شتێکی کورد ڕه‌تده‌کاته‌وه‌، تا ئێستا چه‌ندین جار ئه‌و پارتانه‌ی که‌ له‌لایه‌ن تورکیا خۆیشیه‌وه‌ وه‌ک باڵی سیاسی پارتی کرێکارانی کوردستان ده‌ناسرێن، به‌شداری هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مان و شاره‌دارییه‌کانی ئه‌و وڵاته‌ و باکووری کوردستانیان کردووه. ئێستا به‌و حسابه‌بێت PKK‌، بیست ئه‌ندام په‌رله‌مان و نه‌وه‌دونۆ شاره‌داری هه‌یه‌، واته‌ به‌قه‌د هه‌موو شار و شارۆچکه‌کانی باشووری کوردستان و بگره‌ زیاتریش له‌ژێر به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ئه‌و پارته‌دایه‌. ئه‌ی خێره‌ ڕێگا به‌ لیستی هیوا نادرێت به‌شداری له‌ هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مانی باشووری کوردستاندا بکه‌ن؟ ئه‌م سیاسه‌ته‌ی ده‌سته‌ڵاتدارنی باشووری کوردستان وه‌کو ئه‌وه‌ وایه‌ که‌ به‌مناسه‌به‌ و بێ مناسه‌به‌ بۆ دڵخۆشکردنی عه‌ره‌ب هاوار ده‌که‌ن که‌ په‌یوه‌ندیمان به‌ ئیسرایله‌وه‌ نییه‌، که‌چی له‌و لاوه‌ عه‌ره‌به‌کان خۆیان له‌ ڕیزدا بۆ ده‌ستماچکردنی ئیرسیلییه‌کان وه‌ستاون.
له‌ 7 ئه‌م مانگه‌دا هه‌ڵبژاردن بۆ په‌رله‌مانی یه‌کێتیی ئه‌وروپا ده‌کرێت، ده‌یان کورد خۆیان کاندید کردووه‌ و هه‌ندێکیشیان ڕاسته‌وخۆ په‌یوه‌ندیان به‌ PKK وه‌ هه‌یه‌، ئه‌گه‌رچی ئه‌وروپا له‌به‌ر خاتری تورکیا، PKK ی خستۆته‌ نێو لیستی تیرۆروه‌، به‌ڵام ڕێگا له‌و کوردانه‌ ناگرن که‌ له‌و پارته‌وه‌ نزیکن و ده‌یانه‌وێت بچنه‌ نێو په‌ر‌له‌مانی ئه‌وروپاوه‌، چونکه‌ ئه‌وروپییه‌کن نایه‌نه‌وێت سیستێمی سیاسی و دادوه‌ری خۆیان له‌که‌دار بکه‌ن، ئه‌گه‌ر شتێکی وا رووبدات، ڕاگه‌یاندن و ڕێکخراوه‌کانی مافی مرۆڤ ده‌ست ده‌که‌ن به‌ چاویاندا.
ئه‌و هه‌ڵویسته‌ی کۆمیسۆنی هه‌ڵبژاردنی باشووری کوردستان، دووره‌ له‌ هه‌موو بنه‌مایه‌کی دیموکراتی و نه‌ته‌وه‌ییه‌وه‌ و ده‌بێته‌ په‌ڵه‌یه‌کی ڕه‌شی دیکه‌ به‌ نێوچاوانی ئه‌و سیستێمه‌ دیموکراتییه‌ی بانگه‌شی بۆ ده‌کرێت.
ئه‌و پرسیاره‌ی که‌ هه‌میشه‌ خۆی قوت ده‌کاته‌وه‌ و ده‌بوو هه‌موو کورد ئاره‌قه‌ی شه‌رمه‌زاری ده‌ردایه‌ به‌ بیستنی ئه‌وه‌یه‌: ئایا هه‌تا که‌ی ئێمه‌ی کورد به‌ قسه‌ی داگیرکه‌ره‌کانمان هه‌ستین و دانیشین؟ ئێستا که‌ گفتوگۆیه‌کی جددی له‌ نێوندی سیاسی و دیبلۆماتی تورکیا و ڕگه‌یاندنی ئه‌و وڵاته‌ دا بۆ چاره‌سه‌رکردنی کێشه‌ی کورد هاتۆته‌ ئاراوه‌، ده‌بوو نه‌ک ڕێگا له‌ لیستی هیوا بگیرایه‌ به‌ڵکو ده‌بوو هاوکاریشیان بکردنایه‌ وه‌کو پشتیوانییه‌ک بۆ چاره‌سه‌ری پرسی کورد، نه‌ک به‌ پێچه‌وانه‌وه‌. تورکیا که‌ خۆی گه‌یشتۆته‌ ئه‌و بڕوایه‌ی که‌ ناتوانن کێشه‌که‌ به‌ ڕێگای سه‌ربازی چاره‌سه‌ر بکه‌ن، ئیتر بۆ ده‌سته‌ڵاتدارنی باشووری کوردستان ڕێگا له‌ هاووڵاتیانی خۆیان ده‌گرن به‌شداری پرۆسه‌ی سیاسی و دیموکراتی ئه‌و وڵاته‌ بکه‌ن؟
به‌شداری له‌ هه‌ڵبژاردن به‌مانای ئه‌وه‌ نایه‌ت که‌ ده‌بێت به‌هه‌ر شێوه‌یه‌ک بووه‌ سه‌ربکه‌ویت، به‌ڵام ئه‌و ناهه‌قییه‌ی له‌ لیستی هیوا کرا، قۆناخێکی دیکه‌ی له‌ سه‌رکه‌وتن نزیکردنه‌وه‌، بۆیه‌ ده‌بێت لیستی هیوا وه‌کو خۆیان بانگاشه‌ی بۆ ده‌که‌ن زیاتر گوڕوتین به‌ پرۆسه‌ی دیموکراتی بده‌ن و ته‌نها له‌ ڕێگای دادوه‌رییه‌وه‌ پارێزگاری له‌ خۆیان بکه‌ن، چونکه‌ تورکیا له‌ خوای ده‌وێت په‌رچه‌کرداییه‌کی هه‌ڵه‌ نیشان بده‌ن.
من هه‌میشه‌ ئه‌و قسه‌ییه‌ی پاسۆک له‌ گوێمدا ده‌زرنگێته‌وه‌ که‌ ده‌یانگوت: هه‌ر کاروانێک بۆ پرشنگی خۆر بڕوانێت که‌م بن یان زۆر ده‌گه‌ن به‌خۆر، بۆیه‌ به‌دڵنیاییه‌وه‌ ده‌ڵێم کوردی باکوور ئه‌گه‌ر هه‌ر وا به‌یکگرتووی بمێننه‌وه‌ زۆریان نه‌ماوه‌ بگه‌ن به‌و خۆره‌ی که‌ خۆیان ده‌یانه‌وێت، لیستی هیوا و لیسته‌کانی دیکه‌ی ئۆپۆزیسۆنیش ئه‌گه‌ر ئه‌مرۆش نه‌بێت، سبه‌ی ده‌گه‌نه‌ نێو په‌رله‌مانی کوردستان، ڕۆژێکیش دێت ده‌سته‌ڵاتدارنی باشووری کوردستان به‌خه‌به‌ر بێنه‌وه‌، مادام تورکیا خه‌ریکه‌ به‌خه‌به‌ر دێته‌وه‌ و ئێستا ده‌زانن کورد وته‌نی، هه‌شتا ساڵه‌ کاڵه‌ک به‌ ئه‌ژنۆ ده‌شکێنن. ته‌نها شتێک که‌ مرۆڤ نیگه‌ران ده‌کات ئه‌وه‌یه‌ نه‌ده‌بوو بهێڵن تورکیا کارێک بکات، کورد که‌ خه‌ریکه‌ یاریه‌که‌ ده‌باته‌وه‌، گۆڵ له‌ خۆی بکات!
!


ä ä ä



ده‌رگا له‌ تورکیا مه‌که‌نه‌وه‌!

نووسینی: ئه‌ندام په‌رله‌مانی سوێد، فرێدریک مالم


وه‌رگێڕانی: کاوه‌ ئه‌مین


http://www.rudaw.net/newspapers/rudaw/2009/59/18.pdf





ä ä ä

ئاغاژن و حیزبی کوردی!
نووسینی: کاوه‌ ئه‌مین
بۆ بینینی وتاره‌که‌ کلیکی ئه‌و لینکه‌ی خواره‌وه‌ بکه‌:


ä ä ä
04 juni 2009


دیمانه‌یه‌ک له‌گه‌ڵ ڕۆژنامه‌نووسی سوێدی، ستێڤان هێرتێن ده‌رباره‌ی کاره‌ساتی هه‌ڵه‌بجه‌

بۆ خوێنده‌وه‌ی دیمانه‌که‌ سه‌ردانی ئه‌و لینکه‌ی خواروه‌ بکه‌:



ä ä ä
02 juni 2009

به‌یاننامه‌ی یه کێتی بنه‌ماڵه‌ی زیندانیانی کورد

ئیمه وه‌کو دایکان و باوکان و هاوسه‌رانی چالاکوانانی سیاسی و مه ده نی به ند کراوی کور، داواکاریه‌کانمان له سه‌روک کوماری داهاتووی ئیران وه ها دینینه زمان:
1)ئیبراهیم لوتفولاهی ,کاوه عه زیزی,شوانه سه ید قادری و .... روله ی ئیمه ن که وا له ئه شکه نجه گاکانی ئیتیلاعات کوژران و سه ره رای به دواداچوونی بنه ماله و پاریزه رانیان , تاکوو ئیستا هه نگاویک له لایه ن ده سگای داده وه بو سزا دانی بکوژانی روله کانمان نه نراوه.
جیگای پرسیاره که تا شارومه ندیک باس له مافه یاساییه کانی ده کات,خیرا تومه تی جولانه وه دژی ئاسایشی نه ته وه ی لی ئه ده ن له حالیکدا که ئاوا جنایه تکارانیک و ئیتیلاعاتی جه لاد په روه ر به ئه شکه نجه و کوشتاری کوردستانیان ناچنه ریزی ته هدید دژی نه ته وه.مه گه ر نه ته وه ی کورد له نه ته وه کانی ئیران نیه؟ یان ئه وه ی مانای نه ته وه له لای حاکمیه ته وه ته نیا نیزامه و به س!
کوتایی بینن به ئه شکه نجه و کوشتار له کوردستان.
و بو سزادانی بکوژانی ڕوڵه‌کانمان هه‌نگاوی جدیانه بنین.
2)یه‌کێ له سه‌ره‌کیترین خاله کانی عیداله تی کومه لایه تی,سه ر به خو بوونی ده سگای داده که به داخه وا به رفراوانی سنوور نه ناسی حه وزه ی کاری وه زاره تی ئیتیلاعات , سه ربه خویی ده سگای دادی خستوه ته ژیر پرسیار.
با ده سگای داد سه ر به خو بیت و چی تر حوکمی غه ره زاوی و سه لیقه یی به سه ر چالاکوانان نه سه پینن.
3)ئیمه خوازیارین موحاکیمه ی چالاکوانانی سیاسی ئاشکرا بیت و لیژنه ی دادگه ر (هیئت منصفه) له مه حکه مه ی ئه وان ئاماده بن.
4)پیش به ده رکردن و جی به جی کردنی ئه حکامی دژه مروفی سیداره و سه نگسار بگرن.
5)کوتایی بینن به قولبه ستی به رفراوانی چالاکوانانی سیاسی و مه ده نی و مافی مروف و مافی ژنان چونکه به ند کردنی جیابیران,کاری حکومه ته پاشوه رو و توتالیتر و دیکتاتوریه کانه.
ئیمه خوازیاری ئازادی بی قه ید و شه رتی چالاکوانانی کوردین.

6)ئیمه ی کورد له شارومه ندانی ئه م ئاو و خاکه ین و خا وه ن مافگه لیکین.حاکیمیه ت هه میشه له روانگه ی ئه منیه وه چاوی له کوردستان کردوه بویه تاکوو ئیستا ده سمان به مافه ره واکانمان نه گه یشتووه.له وا نه: به ریوه بردنی کاروباری هه ریمه که به ده ستی کوردان,په روه رده ی قوتابیانی هه ریمه که به زمانی زکماکی, ئاوه دانی , ره خسانی هه لومه رجی په روه رده یی , خاوین پاریزی , وه رزشی , که لتوری و... .
له‌م په یوه ندیه دا ئه گه ر که سانیک خوازیاری جی به جی کردنی یاسا بون,هه ر به و روانگه ئه منیه وه ده سیان کردوه به قولبه ست و ئه شکه نجه و زیندان و له سیداره دان.
ئیمه ده خوازین تیروانینی ئه منی له کورده واری بسریته وه.شارومه ندیک که داوای مافه ره واکانی ئه کات,نه دوژمنی نیزامه و نه ته هدیدی ئاسایشی نه ته وه ده کات.نه ته وه ی کورد ته نیا خوازیاری وه رگرتنی مافه ره وا کانیه نه ک هه لدیری.

7)ئیمه ده خوازین ده و له ت خوی به ئه ندامی کونوانسیونی سرینه وه ی هه لاواردنی دژی ژنان بکات و به م شیوه یه هه نگاو هه لگری بو گورانی ئه و یاسایانه ی له دژی ژنانن و تیبکوشی بو پیش که وتنی چالاکی ژنان له کومه لگای سیاسی و مه ده نی و که لتووری و .... .

8)ریگه خوش بکریت بو چاوه دیری ریکخراوه نیو نه ته ویه کانی مافی مروف به سه ر زیندانه کانی کوردستان و ئیراندا و به و شیوه یه کوتایی بهیندریت به هه لا واردن دژی زیندانیانی کورد و پیشیلی مافی مروف له زیندانه کانی کوردستان.

9)هه ژماری زیندانیانی سه ربه ولاتانی دیکه و به تایبه ت تورکیا له ئیران رووی له زیاد بوونه.و ئه مه ش پیشیلی ئاشکرای یاسا نیو نه ته ویه کان و مافی مروفه.
شاکر باقی زیندانی سیاسی 30 سالان و شاروومه ندی تورکیا له لایه ن ده سگای دادی کوماری ئیسلامی ئیرانه وه حوکمی سیدا ره ی به سه ر دا سه پاوه! ئاوا حوکمگه لیک نایاسایین و خوازیاری هه لوه شانه وه یانین.
با شاروومه ندی ئه و ولاتانه بگه رینه وه بو نیشتمانی خویان و پیشیلی مافی شاروومه ندانی ولاتانی دیکه کوتایی پی بیت.
10)کوشتنی کاسبکارانی کورد له سنووره کانی کوردستان و حه یوانه کانیان کیشه ی قاچاخ چاره سه ر ناکات.
ریگای چا ره سه ری کیشه کانی بیکاری و هه ژاری و گه نده لی ئه خلاقی و قاچاخ له کوردستان,سرینه وه ی بی به شی و درووس کردنی کار له و هه ریمه یه.
11)ئه وه چه ندین ساله شه ری ئیران و عه راق کوتایی پی هاتووه به لام کوردستان هیشتا جه نگ زه ده یه و هه نووکه ش قوربانی ئه دات.
داوامان ئه وه یه ئاسه واره کانی شه ر له کوردستان بسریته وه و هه ریمه مین ریژ کراوه کان پاکسازی بکرین.
12)له 4 سالی رابوردوودا ده وله تی نوهه م سانسور و به ستنی به لافوکه کانی گه یانده ئه و په ری خوی.
ئیمه که شی ئازاد و کراوه ی راگه یاندنمان ده وی.
13)به پشتگیری له چالاکی ئازادی ریکخراوه مه ده نیه کان و سه ندیکا و یه کیه تی کریکاران و ماموستایان و ریکخراوه کانی به رگری مافی مروف و ستاندنی ده سه لات له و ده سگا سه ره روانه وا به ره نگاری کوبوونه وه مه ده نیه کان ده بنه وه,که شی ئازادی مه ده نی له کوردستان پیک بینن.
14)گوشاری هیزه نیزامیه کان وئه و گه شتانه ی له سه ر ناوی رینوینی ئه خلاقی ئیسلامی خه لک له شه قامه کانی کوردستان ده خولینه وه , جیا له درووس کردنی که شی قیناوی و گوشاری روحی بو سه ر کوردان,به ر هه میکیان نه بوه.ده و له تی نو هه م به و کارانه ویستی کونتولی کومه لگای مه ده نی بکات و له و ریگا یه وه پیشه نگایه تی پیشیلی مافی شاروومه ندان و بی حورمه تی به که سا یه تی و پله ی کومه لا یه تی ئه وانی کرد.ئیمه هیرشی گه شته خیابانیه کان و هیزه نیزامیه کان بو سه ر جه وانانی کورد و به تایبه ت ژنانی کورد شه ر مه زار ده که ین.
که شی میلیتاریزه ی شاره کانی کوردستان ,هه ریمه که ی کردوه ته مه یدانی شه ر.وه ها سیاسه تگه لیک ته نیا په ره به ناکوکی نیوان کوردان و حکومه ت ده دات.
نه ته وه ی کورد یه کیکه له نه ته وه کانی ئیران,نه ک دوژمنی نیزام و جاسوس و هاوده سی ئه مریکا و ئیسراییل.
کوتایی بینن به ره و شی نیزامی له کوردستان.
15)حاشای کیشه ی کورد و تیروریست و هاوده سی ئه مریکا ناوزه د کردنی جه وانانی کورد له ئه حزابی ئوپوزیسیون و شه ری چه کداری چاره سه ری کیشه ی کورد ناکات.
ئیمه خوازیاری چاره سه ری ئاشتیانه ی کیشه ی نه ته وه ی کوردین.
یه کیه تی بنه ماله ی زیندانیانی کورد
سی شه مه ,26/5/2009



ä ä ä
25 maj 2009




كاوە ئەمین - سوێد


نزیكەی دوو هەفتەی دیكە هەڵبژاردن دەكرێت بۆ پەرلەمانی ئەوروپا، واتە 7 یونی. سوێد یەكێكە لە 27 ئەندامەكەی یەكێتیی ئەوروپا. دەنگدەرانی سوێد دەتوانن لە كۆی 736 ئەندام پەرلەمانی ئەوروپا، ‌هەژدە ئەندام پەرلەمان رەوانەی برۆكسل بكەن. ئەركی سەرەكی پەرلەمانی ئەوروپا، دەركردنی قانووی نوێ و چاودێریكردنی لیژنەكانی یەكێتیی ئەوروپا و هەروەها بەشداریكردنە لە دانانی بودجەی یەكێتی ئەوروپادا.دەنگدەرانی سوێدی بە پلەی یەكەم دەنگ بۆ پارتە سیاسییەكان دەدەن، بەڵام هاوكات شانسی ئەوەشیان هەیە كە دەنگ بدەنە كەسی دڵخوازی خۆیان لە نێو لیستی پارتەكاندا.لە هەڵبژاردنی پێشوودا كە لە ساڵی 2006 دا كرا، ژمارەی بەشداریی دەنگدەران لە ئاستێكی زۆر نزمدا بوو، تەنیا %38ی دەنگدەران دەنگیاندا، مەترسی ئەوە هەیە ئەمساڵیش رێژەی دەنگدەران لە هەمان ئاست و بگرە كەمتریشدا بێت. زۆر لە لێكۆڵەرەوان بە هێند وەرنەگرتنی دەنگدان وەكو مەترسییەك بۆ سەر سیستێمی دیموكراتی دەبین. بە گوێرەی ئامارێك كە لەم رۆژانەدا بڵاوكراوەتە، نزیكەی %45ی دانیشتوانی سوێد نازانن كە 7 حوزەیران رۆژی هەڵبژاردنە، ئەمەش ئەوەمان بۆ دەردەخات كە خەڵك بەلایانەوە گرنگ نییە كێ دەبێتە ئەندام پەرلەمانی ئەوروپا.بە بەراورد لەگەڵ هەلبژراندەكانی ساڵانی پێشوودا، ژمارەیەكی زۆر كاندیدی كورد كە سەر بە پارتە جیاوازەكانی سوێدن خۆیان پاڵاوتووە بۆ بوونە ئەندام پەرلەمانی ئەوروپا، دیاریترین ناوی كاندیدە كوردەكان كە شانسی دەرچوونیان هەبێت ئەمانەن: رێبوار حەسەن (پارتی ژینگە)، بێریڤان ئونگورو (پارتی چەپ)، یوسف ئەردەم (سۆسیالدیموكرات)، ئازاد فاروق ئەسڵان (پارتی چەپ)، جەبار ئەمین (پارتی ژینگە)، ئەڤین چەتین (سۆسیالدیموكرات). دیارە چەندین سوێدیش كە دۆستی كوردن و خۆیان بۆ ئەندامێتی كاندید كردووە لە نێو لیستەكاندا هەن بۆ نموونە فرێدریك مالم (پارتی گەل)، بودیل سێبالۆس (پارتی ژینگە) و كەسانی دیكەیش.ئەگەر بەپێی ئەو ریزبەندییەی كە ناوی كاندیدە كوردەكانی لەسەر ریز كراوە دەنگ بە پارتەكان بدرێت، ئەوا بە داخەوە دەبێت بڵێم كە هیچ كام لەو كوردانەی ناومان هێناون دەرناچن، چونكە زۆربەیان لە لیستی پارتە بچووكەكانی وەكو ژینگە و چەپدان كە تەنها دوو تا چوار ئەندام پەرلەمانیان بە نسیب دەبێت، هەرچی پارتی سۆسیالدیموكراتیشە ناوی كاندیدە كوردەكانی هێندە لە خوارەوە داناوە، ئەگەر هەموو كورسیەكانیش بەدەست بهێنن ئەوا ئەوان دەرناچن، پارتی موحافەزەكاری مۆردراتەكان كە مەزندە دەكرێت %30ی دەنگەكان بهێن نەك هەر كورد بەڵكو هیچ پەنابەرێكیش لە لیستەكەیاندا نابینرێت مەگەر لە كۆتایی لیستەكەدا، تاك و تەرا. بەڵام ئەمە بەو مانایە نییە كە كاندیدەكانی كورد ئاسنی سارد دەكوتن، بەڵكو ئەگەر بتوانن ژمارەیەكی دیاریكراو لە دەنگەكان بەدەستبێنن ئەوا دەچنە ژوورەوە، بۆ نمونە لە پەیوەندییەكی تەلەفونیدا رێبوار حەسەن لە پارتی ژینگە پێی وتین كە ئەو تەنها پێویستی بە 7480 دەنگ هەیە. پرسیاری سەرەكی ئەوەیە ئاخۆ كورد چۆن بەشداری هەڵبژاردن دەكەن و دەنگ بە كێ دەدەن؟ ژمارەی كوردانی دانیشتووی سوێد خۆی لە 100 هەزار دەدات، بەڵام ئەوانیش وەكو هەر كۆمەڵگەیەكی دیكە دابەشبوون بەسەر بیروباوەڕی جیاواز و پارتی جۆراو و جۆردا، ئەوە جگە لەوەی كە دەیان و بگرە سەدان كۆمەڵەی جۆراو جۆر هەن كە سەر بە رێكخراوە سیاسییە كوردییەكانن و بەگوێرەی رێنمانی پارتەكانیان دەنگدەدەن، ئەمەش دەبێتە هۆی پەرش و بڵاوبوونی دەنگی كورد كە لە ئەنجامدا هەموو كاندیدەكانی كورد زەرەر دەكەن.دیارە هەموو كاندیدەكانی كورد، باسی ئەوە دەكەن كە ئەگەر ببنە ئەندامی پەرلەمانی ئەوروپا هەوڵدەدەن كێشەی كورد ببەنە نێو پەرلەمانەوە تا بەشێوەیەكی ئاشتیانە چارەسەر بكرێت بە تایبەتی كێشەی باكووری كوردستان، چونكە توركیا دەیەوێت ببێتە ئەندامی یەكێتی ئەوروپا.پەنابەرانی دانیشتووی سوێد بەگشتی چالاكانە بەشداری هەڵبژرانەكان ناكەن و زیاتر تەماشای سەتەلایتی وڵاتانی خۆیان دەكەن و زۆر ئاگایان لە میدیای سوێدی نییە، ئەوەش دەبێتە هۆی ئەوەی كە كاندیدەكانی كورد و بیانییەكانی دیكە چانسی ئەوەیان نەبێت خەڵك بیانناسێت. گرنگە كە میدیای كوردی بە تایبەتی تەلەڤزیزۆنە كوردییەكان گفتوگۆیان بۆ ساز بكەن تا رەوەندی كورد لەدەرەوە بیانناسێت و بزانن دەنگ بە كێ دەدەن و ئایا تەنها كوردبوون مەرجە بۆ ئەوەی دەنگیان پێ بدرێت؟ لە كاتێكدا دەیان سوێدی هەن كە شێلگیرانە پشتیوانی لە كێشەی كورد دەكەن؟ وەرامی ئەو پرسیارانە لە دوای 7 حوزەیران وەردەگرینەوە!
تێبینی: ئه‌م وتاره‌ له‌ ڕۆژنامه‌ی (ڕووداو) ٢٥ گوڵاندا بڵاو کراوه‌ته‌وه‌


ä ä ä
19 maj 2009


رووداونێت - سوێد


دوای 26 ساڵ شه‌ڕ بۆ ئازادی و سه‌ربه‌خۆیی وڵاتی تامیل له‌ سریلانکا، پڵنگه‌گانی تامیل بڕیاریان دا چه‌که‌کانیان دابنێن و کۆتایی به‌ شه‌ڕی چه‌کداری بهێنن. ماوه‌ی چه‌ند مانگێکه‌ سووپای سریلانکا هێڕشێکی به‌ربڵاوی بۆ سه‌ر ناوچه‌کانی تامیل ده‌ست پێکردووه‌ و به‌ گوێره‌ی ئاژانسه‌کانی هه‌واڵ هه‌زاران خه‌ڵکی سڤیل بوونه‌ قووربانی و سه‌دان تێکۆشه‌ری تامیلی گیانیان له‌ ده‌ستداوه‌ له‌ نێویاندا سه‌رۆکی گریلاکانی پڵنگه‌کانی تامیل، ڤێلوبیلای پرابهاکاران و چه‌ند سه‌رکرده‌یه‌کی دیکه‌ی تامیل. ته‌له‌فزیونی سریلانکا ڕایگه‌یاند که‌ شه‌وی رابردوو 250 گریلای تامیلی کوژراون و سووپای ئه‌و وڵاته‌ راده‌گه‌یێ‌نێت که‌ جگه‌ له‌ سه‌رۆکی پڵنگه‌کانی تامیل ڤێلوبیلای پرابهاکاران، هه‌روه‌ها سه‌رۆکی ده‌ستگای ئاسایشی تامیله‌کان پۆتو ئامان و سه‌رۆكی هێزه‌ ده‌ریاییه‌کانی تامیل که‌ به‌ ئه‌فسه‌ر سووسایی ناو ده‌بردرێت، کوژراون. له‌ به‌یاننامه‌یه‌کدا که‌ له‌لایه‌ن سه‌رۆکی باڵی سیاسی پڵنگه‌کان بڵاوکراوه‌ته‌وه‌ و ئاگادرای نوێنه‌ره‌کانیان له‌ ده‌ره‌وه‌ی وڵات کردووه‌ته‌وه‌ که‌ ته‌نها هه‌زار گریلا له‌ ناوچه‌کاندا ماون له‌گه‌ڵ ژماره‌یه‌ک خه‌ڵکی سڤیل و داوا له‌ کۆمه‌ڵگه‌ی نێونه‌ته‌وه‌یی ده‌که‌ن که‌ هاوکاریان بکه‌ن بۆ گواستنه‌وه‌ی برینداره‌کان، هاوکات داوا ده‌که‌ن که‌ ئه‌وان ئاماده‌ن به‌بێ مه‌رج چه‌که‌کانیان ته‌سلیمی لایه‌نی سێهه‌م بکه‌ن، به‌ڵام هه‌موو ئه‌و هه‌وڵانه‌ له‌لایه‌ن ده‌وڵه‌تی سریلانکاوه‌ ره‌تکراونه‌ته‌وه‌.وه‌زیرانی ده‌وڵه‌تانی یه‌کێتی ئه‌وروپا داوا له‌ سریلانکا ده‌که‌ن که‌ رێگا به‌ رێکخراوه‌ مه‌ده‌نی و خێراخوازییه‌ جیهانییه‌کان بده‌ن تا سه‌ردانی ناوچه‌که‌ بکه‌ن و گیانی هه‌زاران خه‌ڵکی سڤیل بپارێزن. ئه‌گه‌رچی سووپای سریلانکا سه‌رکه‌وت به‌سه‌ر چه‌کدارانی تامیلیدا، به‌ڵام چاودێرانی سیاسی له‌و باوه‌ڕه‌دان ئه‌گه‌ر سریلانکا مافه‌ سیاسی و فه‌رهه‌نگییه‌کانی تامیلییه‌کان دابین نه‌کات ئه‌وا له‌ داهاتوویه‌کی نزیکدا له‌ فۆرمێکی دیکه‌ و به‌ جۆرێکی دیکه‌ کێشه‌که‌ سه‌ر هه‌ڵداته‌وه‌ و چاوه‌ڕوان ده‌کرێت که‌ کرده‌وه‌ی خۆکوژی له‌و وڵاته‌دا سه‌رهه‌ڵداته‌وه‌.له‌ ساڵی 1970 دا، پڵنگه‌کانی تامیل رێکخراوی ئازادیخوازیی خۆیان به‌ سه‌رکردایه‌تی ڤێلوبیلای پرابهاکاران دامه‌زراند و له‌ ساڵی 1983 خه‌باتی چه‌کداریان ده‌ست پێکردو و توانیان به‌شێکی زۆر له‌ خاکی تامیل ئازاد بکه‌ن، به‌ڵام وه‌کو نوێنه‌ری ده‌ره‌وه‌ی تامیله‌کان راده‌گه‌یێنێت ئه‌و شه‌ره‌ کۆتاییه‌که‌ی تاڵ بوو بۆ گه‌لی تامیل و بزووتنه‌وه‌ ئازادیخوازییه‌که‌ی.


ä ä ä